نظریه مشورتی قوه قضاییه درباره رمزارزها 1404: خرید، فروش و قابلیت رسیدگی قانونی

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره خرید و فروش رمزارزها

اداره کل حقوقی قوه قضاییه در نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۳/۶۲۴ مورخ ۱۴۰۴/۰۴/۲۱ به چهار پرسش کلیدی درباره رمزارزها پاسخ داده است:

پرسش‌ها و پاسخ‌ها

۱. آیا خرید و فروش رمزارزها صحیح است؟ 
   - طبق تصویب‌نامه هیأت وزیران (شماره ۵۸۱۴۴/ت۵۵۶۳۷هـ مورخ ۱۳۹۸/۵/۱۳)، استفاده از رمزارزها در مبادلات داخلی مجاز نیست و متعاملین باید خطرات آن را بپذیرند.

۲. آیا می‌توان با پرداخت رمزارز بدهی پولی را تسویه کرد؟ 
   - خیر. رمزارزها مورد حمایت دولت و نظام بانکی نیستند و نمی‌توانند برای برائت ذمه از بدهی پولی استفاده شوند.

۳. آیا رمزارزها مصداق پول خارجی هستند؟ 
   - اداره کل حقوقی از اظهارنظر در این مورد خودداری کرده است.

۴. آیا دعوای مطالبه رمزارز قابل رسیدگی است؟ 
   - خیر. دعوای مطالبه رمزارز قابلیت استماع ندارد و نمی‌توان حکم به پرداخت رمزارز صادر کرد. چنین حکمی قابلیت اجرا ندارد.

مبانی قانونی

تصویب‌نامه هیأت وزیران (۱۳۹۸): استفاده از رمزارزها در مبادلات داخلی مجاز نبوده و فاقد حمایت دولتی است.

آیین‌نامه استخراج رمزدارایی‌ها (۱۴۰۱): مقررات خاصی برای استخراج رمزارزها وضع کرده است.

نتیجه‌گیری

معاملات رمزارزها در ایران فاقد پشتوانه قانونی است.

دادگاه‌ها حق رسیدگی به دعاوی مرتبط با رمزارزها را ندارند.

حکم به پرداخت رمزارز فاقد وجاهت قانونی و قابلیت اجرا است.

این نظریه نشان می‌دهد که رویکرد قوه قضاییه به رمزارزها محدودکننده است و استفاده از آن‌ها در نظام حقوقی ایران با چالش‌های جدی مواجه است.